Ccgforum's Weblog

Just another WordPress.com weblog


1 reactie

Rust

De laatste jaren brengen we de voorjaarsvakantie graag door in een schitterend kustgebied aan de westkust van Denemarken, ten zuiden van Hvide Sande. Letterlijk betekent dit ‘het witte zand’. Het betreft een prachtig gebied dat bestaat uit een breed strand, hoge duinen, een daarachter gelegen duinvallei, vervolgens weer een duingebied en daarachter het Ringkøbing fjord. Het grootste meer van West-Denemarken. Hierdoor ligt de kuststrook kilometers lang ingeklemd tussen de Noordzee enerzijds en het fjord anderzijds. Een uniek gebied.

Hvide Sande

Voor wie houdt van natuurfotografie is het ook nog eens een uitdagend gebied.

In deze blog wil ik bijzondere aandacht vragen voor een fenomeen dat ik al vaker ter sprake heb gebracht en zal blijven brengen. Het belang van rust en herstel. Uiteraard heeft een vakantie dat doel, als het goed is. En het rustgevend effect van de kust is een onderwerp op zich waar ik nog op zal terug komen.

Het gaat me nu vooral om observaties van diergedrag en wat we daarvan kunnen leren. Heel in het bijzonder dat van de Drieteenstrandloper. De drieteenstrandloper broedt ver naar het noorden op Arctische toendra’s en overwintert langs de kusten van Europa tot en met Zuid-Afrika. In Nederland is de vogel vooral in de winter regelmatig te zien, als doortrekker maar ook als wintergast.

Drieteenstrandlopers met harde wind

Dit kleine kustvogeltje kun je hier met regelmaat langs de waterlijn zien rennen, soms alleen maar veelal in groepen, op zoek naar voedsel. De snelheid en behendigheid van deze vogeltjes is indrukwekkend. Ik heb wel geprobeerd ze in te halen om ze vervolgens met mijn camera op te kunnen wachten, maar ik kan je verzekeren, dát valt niet mee. Enorm actieve vogeltjes die met enige fantasie in hun gedrag vergeleken kunnen worden met het ‘rennen’ dat velen van ons in het dagelijks leven doen.

Drieteenstrandlopers rennend

Als je het foerageergedrag bekijkt, maar nog meer de migratiepatronen gedurende de seizoenen dan levert dit minder dan 50 gram wegende vogeltje meer dan indrukwekkend prestaties. Om dit prestatieniveau te kunnen neerzetten is ook voor deze  vogeltjes het nemen van rust geen luxe maar noodzaak.

Lucienne van Ek heeft het in haar al vaker genoemde artikel “Het nut van niksen” prachtig beschreven. Voor wie wil levert de natuur voortdurend tal van illustraties van dit elementaire biologische principe, herstél biedt de noodzakelijke voorwaarden voor topprestaties, en dat geldt óók voor de mens.

Drieteenstrandlopers groep 1

Hierboven een foto van een groepje van 5 Drieteenstrandlopers die overduidelijk in de rustmodus staan. Allemaal met één opgetrokken pootje. De één met de snavel tussen de veren, de ander nog wat poetsend, maar allemaal in rust. Geen nutteloze tijdsverspilling, maar uiterst zinvolle investering in herstel zodat straks weer topprestaties kunnen worden neergezet. Dieren hoeven dat niet te leren, het zit er zogezegd ‘ingebakken’. Veel mensen moeten dat wél (weer) leren, omdat onze Westerse samenleving eenzijdig gefocust is op presteren.

Vanuit Hvide Sande wens ik iedereen regelmatige en échte rustmomenten toe.

Wim


Een reactie plaatsen

Het gaat niet om stress!!!

Het blijft een hardnekkig misverstand die eenzijdige focus op stress en de gevolgen van stress op onze prestaties en gezondheid. Ik kom het in gesprekken voortdurend weer tegen, het zit kennelijk erg ingebakken in onze over-actieve cultuur.

Daarom nogmaals, en vast niet voor het laatst, de aandacht gevraagd voor waar het dan wél om gaat. Graag verwijs ik nogmaals naar het fantastische artikel van Lucienne van Ek “Het nut van niksen” in Roots 2011.

Lucienne heeft het destijds op een zeer aansprekende en voor iedereen  herkenbare manier in beeld gebracht: het gaat niet om stress of de som van alle activiteiten, het gaat om rust, om herstel. We moeten weer leren rusten, ‘niksen’ zoals Lucienne het zo mooi omschrift. “Rust roest” níet, maar is een uiterst effectieve investering in prestatieniveau en gezondheid.

resting

Natuurlijk, er kan allerlei onnodige stressdruk zijn en daar zullen we zeker naar moeten kijken. Maar of iemand ‘onderuit’ gaat, om het zo maar even algemeen aan te duiden, heeft als regel niet zozeer primair met de hoeveelheid stress te maken maar met een tekort aan een evenredig herstel. Wanneer we focussen op het verminderen van stress brengt dat al snel meer stress met zich mee. Wanneer we focussen op herstel ontstaat er aandacht voor heel andere zaken.

Daarom is het betrouwbaar en op individueel niveau monitoren van de mate en de kwaliteit van het herstel en hoe zich dit verhoudt tot de stressdruk in deze moderne tijd geen luxe maar noodzaak. Ik verwijs naar de eerdere blog “Stressvolle beroepen & herstel“.


1 reactie

“Het nut van niksen” (Roots no.1)

Het natuurtijdschrift Grasduinen, waarvan ik een vaste lezer ben, heeft een ware metamorfose ondergaan. Het nieuwe tijdschrift gaat nu als “Roots” door het leven en het ziet er prachtig uit. Deze week ontving ik het eerste exemplaar in deze nieuwe vorm. Wat mij betreft een compliment aan de redactie. Een aanrader dus.
Maar dat is niet de reden dat ik dit bericht schrijf. Er stond een artikel in van de hand van Lucienne van Ek dat alleen al de aanschaf van dit nummer de moeite waard maakt.
De titel van het artikel luidt: “Het nut van niksen”.
Op een boeiende manier beschrijft de auteur de rol die ‘niksen’ of ‘luieren’ speelt in het dierenrijk. Waar in onze Westerse cultuur ‘niksen’ als nutteloos en dús verwerpelijk wordt beschouwd, neemt het in het dierenrijk een niet onaanzienlijke plek in bij tal van dieren. Prachtig om te zien dat in het dierenrijk, waar economische wetmatigheden en principes volstrekt onbekend zijn en zullen blijven, een natuurlijke balans is tussen inspanning en ontspanning. We leven maar al te vaak vanuit de oude gedachte dat ‘rust roest’ en we jagen onszelf en elkaar op tot ziekmakende tempo’s. We kunnen nog veel van de dieren leren. Om te beginnen zou u dit artikel eens moeten lezen en uzelf een spiegel voorhouden.
Iedereen begrijpt dat een antilope die nagenoeg zonder onderbreking voortdurend als een dolle over de Afrikaanse savanne rent geen lang leven is beschoren. Waarom doen we dan zelf zo dom?