Ccgforum's Weblog

Just another WordPress.com weblog


2 reacties

Effectief en duurzaam afvallen? (IV)

Eén van de boeiende elementen van de rondgang die Michael Mosley heeft gehouden door de wetenschap is dat hij allerlei vormen van vasten geprobeerd heeft, maar steeds heeft vastgehouden aan zijn uitgangspunt, dat het wel leuk moet blijven.

Maar eerst even naar het biologisch principe van de Hormesis. Mosley beschrijft het in zijn boek  (“The fast diet”), onder het kopje “That which does not kill us makes us stronger” (Dat wat ons niet doodt maakt ons sterker). Het hermetisch principe is een bijzondere relatie tussen de dosis van een stof of een prikkel, en het effect. Wikipedia beschrijft het als volgt: Hormesis is in de toxicologie het fenomeen dat een stof die in hoge dosis schadelijk is voor een organisme, bij lage dosis positieve effecten kan hebben.

Anders gezegde en gedoseerde prikkel kan juist een stimulerend effect hebben. Laten we het illustreren aan de hand van de calorie-inname. Heel veel diëten die zich mogen verheugen in tijdelijke grote aandacht, de zogenaamde hypes, zijn gebaseerd op het principe van de calorie-restrictie. Dat wil zeggen dat er dagelijks beduidend minder calorieën worden gegeten (natuurlijk eet je geen calorieën maar het is een maat voor de hoeveelheid energie die een voedingsmiddel bij verbranding in ons lichaam kan opleveren), dan dagelijks gemiddeld nodig is (vrouwen ca. 2000 kCal/dag en mannen ca. 2400 kCal/dag). De gedachte is dat als je maar minder inneemt dan het lichaam nodig heeft dat het lichaam dan automatisch de opgeslagen reserves (vetweefsel) gaat aanspreken om het tekort aan te vullen. Mathematisch lijkt dat een waterdicht verhaal, maar dat is het niet. Er is veel over te zeggen maar dat ga ik nu niet doen. Eén van de ongewenste effecten van deze doorlopende (!) stress is dat de schildklierstofwisseling blijvend vertraagd waardoor mensen wanneer ze weer normale hoeveelheden gaan eten snel in gewicht aan komen en niet zelden hoger uitkomen dan het startgewicht. Het beruchte jojo-effect dat menigeen al tot wanhoop heeft gedreven. Je zou zondermeer kunnen stellen dat deze doorlopende (en dús niet gedoseerde) stress een negatief effect heeft.

diet-11

Bij intermitterend vasten wordt er periodiek met een interval een calorie-stress gecreëerd. In het onderzoek over dit fenomeen zijn bij knaagdieren alle mogelijke varianten onderzocht. Mosley vond uiteindelijk dat het ritme van 2 dagen per week een beperkte calorie-inname t.o.v. 5 dagen per week normaal eten goed te doen was ook op de lange termijn. Vandaar de naam van zijn methode 2.5 Vasten Dieet.

Deze gedoseerde calorie-stress heeft tal van positieve effecten: verlies van overgewicht, structurele daling van de IGF-1 productie etc.

Kort gezegd komt het er op neer dat gedurende 2 niet-aaneengesloten dagen per week (bijv. maandag en donderdag) de voedselinname vanuit calorisch oogpunt wordt teruggebracht tot 25% van de normale richtlijn. Dus vrouwen mogen op die ‘vastendagen’ max. 500 kCal nuttigen en mannen max. 600 kCal.

De overige dagen mag dan normaal gegeten worden. Uiteraard moet men die overige dagen niet gaan overcompenseren, maar de ervaring leert dat die behoefte niet bestaat.

Het betekent overigens wel, en daar zit wat mij betreft een zwakte in het programma, dat je op de zgn. vastendagen calorieën moet gaan tellen.

calories_counter_21747_1_1_730

Persoonlijk vind ik dat, temidden van een druk bestaan, een uiterst vervelende bezigheid. Mosley heeft er wel wat op gevonden door een receptenboek uit te brengen met recepten die al aan de genoemde calorische restrictie voldoen. Maar dan betekent het dus op de vastendagen dat je steeds met een kookboek in de hand de avondmaaltijd moet bereiden en niet iedereen heeft daar zin in of tijd voor. Ik heb het vorig jaar een periode gedaan maar al snel was dit de reden dat het rommelig werd en uiteindelijk dat ik er mee stopte.

Over mijn oplossing van dit probleem de volgende keer meer.


Een reactie plaatsen

Effectief en duurzaam afvallen ? (III)

In Equador leeft een groep mensen met een zeldzame genetische afwijking (minder dan 350 wereldwijd) die het Syndroom van Laron wordt genoemd. Het is een aandoening waarbij de betrokkenen een defect hebben in bepaalde groeihormoon-receptoren. Het gevolg is dat ze o.a. kleiner blijven dan mensen die dit genetisch defect niet hebben. Echter, een opvallend fenomeen is dat deze mensen ongevoelig lijken te zijn voor beschavingsziekten als Diabetes mellitus type II en kanker.

Er is onderzoek verricht aan muizen die genetisch zodanig waren gemanipuleerd dat ze een vergelijkbare stoornis hadden, ze worden dan ook de Laron muizen genoemd. Ook hier trad een vorm van dwerggroei op t.o.v. de soortgenoten die de betreffende afwijking niet hadden. Maar, onder gelijke omstandigheden, leefden de Laron muizen maar liefst 2x micezo lang dan hun normale soortgenoten.

De reden hiervoor was dat de Laron muizen als gevolg van de genetische manipulatie ongevoelig waren voor een stofje in het lichaam dat we IGF-1 (Insulin like Growth Factor 1) noemen. Als je jong bent en in de groei heb je IGF-1 en andere groeifactoren nodig voor je ontwikkeling. Maar op latere leeftijd leidt het tot een versnelde biologische veroudering en een toename van beschavingsziektes als Diabetes type II en kanker.

Het vele onderzoek dat is gedaan met betrekking tot alle mogelijke vormen van vasten heeft aangetoond dat het een manier is om de IGF-1 productie in het lichaam te reduceren, met alle gunstige gezondheidsaspecten van dien.images-1

Daarnaast heeft vasten nog veel meer heilzame effecten, maar voor deze blog wil ik me hiertoe even beperken.

Zonder overdrijven kunnen we stellen dat IGF-1 een stofje blijkt te zijn waarvoor geldt dat een te hoge concentratie op volwassen leeftijd een belangrijke voorwaardelijke factor is voor tal van beschavingsziektes zoals overgewicht, Diabetes type II en kanker.

In de volgende blog morgen, een vervolg, over de waarde van intermitterend vasten.


5 reacties

Overdaad

Food

We kennen allemaal de uitdrukking ‘overdaad schaadt’. Tal van uitspraken en gezegden geven uiting aan het besef dat onze voorouders kennelijk hadden over het belang van matigheid. De diepe waarheid van bovenstaand gezegde wordt op schrijnende wijze geïllustreerd als het gaat om voeding. Er zijn delen van de wereld, zoals waar wij leven, waar er een absolute overdaad is aan voedsel. Andere delen hebben grote tekorten. Ter illustratie: bijna 15% van de bevolking in ontwikkelingslanden lijdt aan ondervoeding, we hebben het dan over ca. 850 miljoen mensen. Ondervoeding draagt jaarlijks bij aan de sterfte van vijf miljoen kinderen onder de vijf jaar oud in ontwikkelingslanden.

Dat wij in een land wonen waar overdaad heerst als het om voeding gaat, blijkt uit de volgende gegevens van de Rijksoverheid: ‘Nederlandse consumenten gooien ieder jaar voor zo’n 2,5 miljard euro aan voedsel weg. Dat is ruim 150 euro per persoon, ofwel zo’n 50 kilo. Producenten, tussenhandel, horeca en supermarkten verspillen nog eens zo’n 2,5 miljard euro aan voedsel’. Een schrijnend contrast met de voorgaande cijfers.

Dat overdaad schaadt zien we onder andere in de term ‘beschavingsziekten’. Ziekten als hart- en vaatziekten, diabetes, kanker etc. worden als een ongewenst bijproduct van onze welvaart beschouwd. We leven op een deel van de aardbol waar voor de meeste mensen voedsel vrijwel alom vertegenwoordigd is. Naast de kwaliteit van veel voedsel, of wat er voor doorgaat, is het vooral die beschikbaarheid die zo’n groot probleem is. In de oudheid moesten mensen hard werken voor hun dagelijks eten en niet zelden waren er dagen dat ze niets hadden. Zo anders is dat in onze moderne tijd. We consumeren ons letterlijk kapot. Een van de gevolgen daarvan is een continue stijging van een bepaald stofje in het menselijk lichaam dat wordt aangeduid met de afkorting IGF-1. Het betreft een zogenaamd groeihormoon dat verwant is aan insuline.

In Zuid-Amerika leeft een populatie van ongeveer 350 mensen die een genetische aandoening hebben, het Laron syndroom. Hierdoor zijn deze mensen ongevoelig voor het groeihormoon IGF-1. Ze blijven daardoor erg klein. Maar er is meer, deze mensen hebben géén last van beschavingsziekten. En niet omdat ze zo gezond leven, maar omdat ze geen last hebben van hoge IGF-1 waarden. Onderzoek bij muizen bevestigt dit. Muizen die door middel van genetische manipulatie ook ongevoelig waren voor IGF-1, bleven veel kleiner dan hun soortgenoten die wel gevoelig waren, maar ze leefden ongelofelijk veel langer dan hun neven en nichten, wel twee keer zo lang.

De Engelse arts en BBC programmamaker Michael Mosley heeft in samenwerking met wetenschappers in de VS ontdekt dat periodiek (twee dagen per week) nadrukkelijk minder eten enorm positieve invloed heeft op onze gezondheid. Het zogenaamde Vasten Dieet houdt in dat er op die dagen slechts 25% van de normale hoeveelheid aan kilocalorieën genuttigd wordt. Voor mannen: 600 kCal en voor vrouwen: 500 kCal. De IGF-1 productie daalt daardoor opvallend. Men verliest overtollige kilogrammen en het beschermt tegen beschavingsziekten. En het is ook nog eens goed voor de portemonnee.

(Eerder gepubliceerd in”Blik op Zeewolde”, mei 2015).